W ubiegłym miesiącu Ministerstwo Sportu i Turystyki opublikowało raport dotyczący preferencji turystycznych osób starszych. Skoro wiemy już, jak w badaniu wypadli Polacy, warto sprawdzić, jak prezentujemy się w porównaniu do seniorów z innych krajów.

Wyjazdy polskiego seniora

Niemal 70 proc. osób w wieku przekraczającym 55 lat nigdzie nie wyjechało w ciągu całego poprzedniego roku. Spośród wyjeżdżających tylko 10 proc. wybrało się w podróż w celach turystycznych. Aż 3/4 osób w wieku powyżej 75 lat deklaruje, że nigdy nigdzie nie wyjeżdża.

Najrzadziej podróżują seniorzy z województwa podlaskiego, zachodniopomorskiego i podkarpackiego. Najczęściej, choć tylko na wyjazdy krótkoterminowe, udają się mieszkańcy opolskiego i dolnośląskiego. Na dłużej chętnie wyjeżdżają seniorzy z małopolskiego, kujawsko-pomorskiego i mazowieckiego. Mieszkańcy miast podróżują o wiele częściej niż mieszkańcy wsi.

Dlaczego tak mało podróżujemy? 40 proc. polskich seniorów zostaje w domu ze względu na kłopoty zdrowotne, zaś 38 proc. nie ma pieniędzy na wyjazd. Tylko 17 proc. narzeka na brak czasu.

Mniej niż 30 proc. osób starszych zamierza w przyszłym roku wyjechać w celach turystycznych. Połowa tej grupy planuje wycieczkę krajową, najchętniej nad morze, połowa – wycieczkę zagraniczną. Co druga osoba chciałaby zabrać ze sobą małżonka. Co ciekawe, aż 2/3 seniorów byłoby zainteresowanych wyjazdem grupowym. Jeśli chodzi o ulubione aktywności podczas wyjazdów turystycznych, większość osób starszych preferuje spokojne spacery.

Podróżujący seniorzy na świecie

Choć polskie statystyki nie wyglądają zadowalająco, seniorzy z innych krajów również nie podróżują tak często, jak mieliby ochotę.

Według badań francuskiej agencji Xerfi, seniorzy już w przyszłym roku mogą stanowić 40 proc. wszystkich podróżników. A jednak, choć liczba podróżujących osób starszych wzrasta, nadal nie ma zbyt wielu ofert przeznaczonych właśnie dla nich. Przeprowadzone na przełomie poprzedniego i obecnego roku badanie Uniwersytetu Bournemouth wykazało, że brytyjscy seniorzy chętniej udawaliby się w podróże turystyczne, gdyby tylko odbywały się one w bardziej przystępnych warunkach. Jak widać, w wielu częściach Europy, podobnie jak w Polsce, osoby starsze są zmuszone do spędzania czasu we własnym domu, choć zazwyczaj z innej przyczyny.

Statystyki wyjazdów osób starszych o wiele lepiej prezentują się poza Europą, np. w Australii. Jak podaje tamtejsze Biuro Badań Turystycznych, już na początku ubiegłej dekady seniorzy stanowili ponad 20 proc. spośród wszystkich Australijczyków wybierających się w podróż trwającą przynajmniej dwa dni. Co więcej, zwykle zostają oni na wczasach dłużej niż ludzie młodzi.

Najlepiej do potrzeb seniorów dostosowała się branża turystyczna w Stanach Zjednoczonych, gdzie już od kilku lat powstają firmy oferujące wycieczki wyłącznie dla osób starszych. Podróżnicy w wieku powyżej 65 lat (w USA jest to granica, od której liczone są statystyki dla seniorów) stanowili w roku 2009 niemal 13 proc. wszystkich turystów. Średni wiek amerykańskiego podróżnika już od wielu lat jest stosunkowo wysoki, wynosi bowiem około 45 lat.

Perspektywy na przyszłość

Polscy seniorzy bardzo rzadko wybierają się na wycieczki, nie wynika to jednak z niechęci do podróżowania, a z braku pieniędzy lub z problemów zdrowotnych. Nasze społeczeństwo cierpi na problemy obecne również w innych zakątkach świata, choć jesteśmy nimi dotknięci w większym stopniu. Rodzima branża turystyczna, podobnie jak jej brytyjski odpowiednik, musi przystosować swoją ofertę do potrzeb osób mniej sprawnych fizycznie.

- Branża już się zmienia, choć zmiany nie są odgórnie narzucane żadnymi przepisami – mówi Mirosław Nikolin, właściciel portalu dla podróżnych www.BiletyAutokarowe.pl. - Firmy dostosowują się do wymagań swoich klientów, a tych w wieku powyżej 55 lat przybywa z każdym rokiem.

Nikolin uważa, że z czasem liczba podróżujących seniorów będzie wzrastać, ponieważ coraz więcej osób starszych będzie korzystało z Internetu w celu organizacji podróży. Obecnie seniorzy stanowią około 40 procent osób kontaktujących się z jego firmą.

- To duża, ciągle rosnąca grupa. – mówi przedsiębiorca. -  Staramy się wyjść naprzeciw jej oczekiwaniom, nie przeprowadzimy jednak rewolucji z dnia na dzień. Musimy poznać potrzeby naszych klientów. Przykładowo, po jednym z telefonów, oprócz odbioru biletów przez e-mail, zaoferowaliśmy doręczenie Pocztą Polską. Spotkaliśmy się z bardzo dobrą reakcją seniorów.

Według Mirosława Nikolina firmy z branży turystycznej mogły zaniedbywać osoby starsze, ponieważ nie zdawały sobie sprawy z ich zainteresowania ofertą.

- Organizowanie wycieczek jeszcze do niedawna wymagało dużego wysiłku. Należało odwiedzić biura podróży, przejrzeć oferty, porozmawiać z konsultantami. Teraz możemy zrobić to wszystko, nie ruszając się z fotela. Seniorzy, którzy rzadko i niechętnie korzystali z agencji turystycznych, odwiedzają ich strony internetowe, a to z kolei sprawia, że zaczynają być dostrzegani przez branżę. Internet sprawia, że możemy patrzeć optymistycznie na przyszłość turystyki osób starszych – podsumowuje Nikolin.

Michał Puczyński